arrow
WYMAGANIA KLIMATYCZNO-GLEBOWE, PRZEDPLON UPRAWA PRZEDSIEWNA TERMIN SIEWU WYMAGANIA POKARMOWE KUKURYDZY REGULACJA ZASOBNOŚCI GLEBY W PRZYSWAJALNY FOSFOR I POTAS NAWOŻENIE AZOTEM NAWOŻENIE ORGANICZNE NAWOŻENIE MAGNEZEM I SIARKĄ PROFILAKTYCZNE STOSOWANIE MIKROELEMENTÓW OCHRONA HERBICYDOWA SZKODNIKI CHOROBY ZBIÓR NA ZIARNO ZBIÓR NA KISZONKĘ
CHOROBY

Każda choroba kukurydzy występująca w dużym nasileniu może spowodować zniszczenie plantacji jak również znaczne straty w wielkości plonu i wymierne pogorszenie jego jakości

Dotychczas jedyną formą walki z chorobami kukurydzy były zaprawy nasienne oraz metody agrotechniczne, w roku 2014 w rejestracji pojawił się pierwszy środek do zwalczania nalistnego takich chorób jak fuzariozy, żółta plamistość liści i rdza kukurydzy, w składzie którego znaleźć możemy dwie substancje aktywne: epoksykonazol i piraklostrobine. Zgnilizna korzeni i zgorzel podstawy łodygi (sprawca: grzyby rodzaju Fusarium) Choroba potocznie nazywana jest fuzariozą łodyg. Jest to aktualnie jedna z najgroźniejszych chorób kukurydzy w Polsce. Pierwotnym źródłem infekcji są zarodniki znajdujące się w glebie, na resztkach pożniwnych, jak również przenoszone przez wiatr lub wodę. Choroba często rozwija się w następstwie wcześniejszego porażenia roślin przez zgorzel siewek lub też w wyniku niezależnych infekcji, którym sprzyjają uszkodzenia powodowane przez szkodniki, a w szczególności przez omacnicę prosowiankę. Pierwsze objawy chorobowe widoczne są w lipcu w postaci więdnących i zasychających od dołu ku górze blaszek liściowych. Z czasem całe rośliny stają się chlorotyczne i osłabione we wzroście. W warunkach ciepłej i wilgotnej pogody szybko następuje gnicie tkanek wewnątrz łodygi. Porażone tkanki wewnątrz łodyg zmieniają barwę w zależności od gatunku grzyba, jaki je opanował zwykle na kolor czerwonawy lub łososiowy. Kolby porażonych roślin charakterystycznie zwieszają się w dół, jakby były podgryzione u nasady. Sprawcy zgnilizny korzeni i zgorzeli podstawy łodygi obok bezpośredniego wpływu na wysokość plonu ziarna posiadają zdolność do wytwarzania mikotoksyn.

zgnilizna-korzeni-i-zgorzel-podstawy-lodygi-gnijace-tkanki-lodygi-pokryte-grzybnia-fot-p-beresFotografia 14. Zgnilizna korzeni i zgorzel podstawy łodygi. (fot. P. Bereś).

Fuzarioza kolb kukurydzy (sprawca: grzyby rodzaju Fusarium) To druga najważniejsza choroba kukurydzy w kraju. Pierwotnym źródłem infekcji są zarodniki grzyba znajdujące się w glebie oraz na resztkach pożniwnych kukurydzy. Pojaw choroby może być także wynikiem wcześniejszego opanowania roślin przez zgniliznę korzeni i zgorzel podstawy łodygi, gdy grzybnia przyrasta do kolb. Rozwojowi fuzariozy kolb sprzyjają lata ciepłe i wilgotne oraz uszkodzenia powodowane przez szkodniki, a zwłaszcza omacnicę prosowiankę, rolnice, piętnówki i urazka kukurydzianego. Pierwsze objawy chorobowe widoczne są w okresie mlecznej i woskowej dojrzałości ziarna na liściach okrywowych kolb i ziarniakach w postaci białej, różowej lub czerwonej grzybni. Przy wczesnym porażeniu kolb dochodzi przeważnie do obumierania ziarniaków. Późniejsze infekcje prowadzą do słabszego wypełnienia ziarna, ich matowienia i pękania, a także porażania przez inne patogeny, m.in. grzyby rodzaju Trichoderma, Penicillium i Trichothecium. Sprawcy fuzariozy kolb posiadają zdolność wytwarzania mikotoksyn.

p1120935Fotografia 15. Silne porażenie przez fuzariozę kolb.

Żółta plamistość liści kukurydzy (sprawca: grzyb Helminthosporium turcicum) Pierwotnym źródłem porażenia są resztki pożniwne kukurydzy zawierające zarodniki. Rozprzestrzenianiu się zarodników na plantacjach kukurydzy sprzyja wiatr, a także uszkodzenia tkanek powodowane przez szkodniki, zwłaszcza o kłująco-ssącym aparacie gębowym. Rozwojowi choroby sprzyja ciepła i umiarkowanie deszczowa pogoda. Większe nasilenie występowania helmintosporiozy obserwuje się w południowej Polsce. Pierwsze zmiany chorobowe widoczne są na dolnych liściach, później stopniowo przesuwają się coraz wyżej aż do liści okrywowych kolb. Mają one postać szarobrunatnych plam otoczonych czerwonobrunatną obwódką.  Przebarwienia są owalne, wydłużone, o nieregularnych kształtach, najczęściej układające się wzdłuż nerwów. Silnie opanowane liście zasychają, a całe rośliny są osłabione wskutek spadku powierzchni asymilacyjnej. Przy silnym porażeniu następuje przedwczesne dojrzewanie roślin oraz gorsze wypełnienie ziarna, prowadzące do spadku wysokości plonu.

GŁOWNIA KUKURYDZYFotografia 16. Roślina opanowana przez żółtą plamistość kukurydzy.

Głownia kukurydzy (guzowata) (sprawca: grzyb Ustilago maydis) Źródłem porażenia są: gleba, resztki pożniwne kukurydzy lub zainfekowany materiał siewny. W Polsce w sezonie wegetacyjnym mogą rozwinąć się trzy generacje choroby, przypadające na okres od czwartego do siódmego liścia (1 generacja), kwitnienia (2 generacja) oraz wypełniania i dojrzałości mlecznej ziarniaków (3 generacja). Rozwojowi choroby sprzyjają uszkodzenia powodowane przez szkodniki takie jak ploniarka zbożówka, mszyce, wciornaski i omacnica prosowianka. Objawy chorobowe mają postać narośli (guzów) we wnętrzu których znajduje się masa zbitych, szaro-czarnych zarodników. Początkowo narośla są jasne i jędrne, z czasem brunatnieją, marszczą się i pękają. Najgroźniejsza jest pierwsza i druga generacja głowni, która niekiedy może poważnie zdeformować lub zniszczyć rośliny. Rośliny porażone w okresie od czwartego do siódmego liścia oraz w czasie wiechowania i pylenia mogą w ogóle nie wytwarzać kolb. Późniejsze infekcje, wpływają głównie na spadek jakości plonu, nie wykazano, aby sprawca głowni kukurydzy wytwarzał mikotoksyny. Szkodliwość polega na zmniejszeniu plonu ziarna i wartości pokarmowej paszy otrzymywanej z porażonych roślin, która ma mniej energii i białka oraz pogorszoną zdolność fermentacyjną.

dsc02261Fotografia 17. Głownia kukurydzy na kolbie.

Głownia pyląca kukurydzy (sprawca: grzyb Sphacelotheca reiliana) Pierwotnym źródłem infekcji jest gleba (zwłaszcza na plantacjach prowadzonych w wieloletniej monokulturze), resztki pożniwne oraz zainfekowany materiał siewny. Patogen poraża młode rośliny kukurydzy na początku ich wegetacji, przy czym rozwija się w ukryciu wewnątrz tkanek (przerastając je systemicznie), a pierwsze objawy chorobowe widoczne są dopiero w lipcu. Rośliny zainfekowane są niższe od zdrowych i bladozielone. Zmiany chorobowe widoczne są na kolbach oraz w mniejszym stopniu na wiechach. Organy te całkowicie lub częściowo przekształcają się w ciemnobrunatną lub czarną masę grzybni i zarodników. Początkowo zarodnie otoczone są jasnoszarą delikatną błonką, która następnie pęka uwalniając zarodniki. Wiechy z objawami chorobowymi przybierają wygląd jakby były zwęglone. Bardzo często procent roślin opanowanych przez sprawcę choroby jest równy wysokości strat w plonach ziarna. Sprawca choroby niszczy całkowicie rozwijające się ziarno w porażonej kolbie.

glownia-pylaca-kukurydzy-objawy-na-kolbie-fot-p-beresFotografia 18.Głownia pyląca kukurydzy – objawyna kolbie. (fot. P. Bereś).

Drobna plamistość liści kukurydzy (sprawca: grzyb Aureobasidium zeae) Pierwotnym źródłem infekcji są resztki pożniwne kukurydzy. Większe nasilenie drobnej plamistości liści kukurydzy obserwuje się w  północnej i środkowej Polsce. Na południu kraju choroba liczniej występuje w lata chłodne, z dużą ilością opadów. W warunkach wysokiej wilgotności zarodniki grzyba przenoszone są na rośliny przez wiatr lub rozpryskujące się na powierzchni gleby krople deszczu. Aby doszło do infekcji liście muszą być wilgotne, dlatego do silnego porażenia dochodzi w czasie deszczowej pogody lub podczas długo utrzymującej się rosy. Pierwsze objawy porażenia roślin można zaobserwować w czerwcu lub lipcu. Początkowo są to drobne, średnicy około 1-4 mm, chlorotyczne i dobrze widoczne pod światło plamki na liściach, pochwach liściowych i liściach okrywowych kolb. Później środek plam ulega nekrotyzacji, otoczony jest czerwonobrunatnym pierścieniem i prześwitującą jasną obwódką. Objawy chorobowe występują początkowo na liściach położonych najniżej. Choroba przyczynia się głównie do obniżenia powierzchni asymilacyjnej roślin i spadku jakości surowca do produkcji pasz, głównie kiszonki.

DROBNA PLAMISTOŚĆFotografia 19. Objawy porażenia drobną plamistością liści kukurydzy.

EURALIS TV

Tutaj znajdują się wszystkie filmy internetowego kanału EURALIS TV

Promocje

Aktualne promcje

Agro Info

Porady dotyczące uprawy

Do pobrania

Materiały informacyjne do pobrania